Doğu Karadeniz’de yaklaşık 200 bin üretici tarafından 800 bin dekar alanda gerçekleştirilen yaş çay üretimi, 2026 yılı birinci sürgün alımlarıyla 20 Mayıs’ta başladı. Ancak sektörde yaşanan finansman sorunları ve özel sektörün fiyat politikaları, üreticileri zor durumda bırakıyor. ÇAYKUR’un brüt 35 TL olarak açıkladığı yaş çay taban fiyatı, kesintiler sonrası üreticinin eline net 34,23 TL olarak geçiyor. Ancak ÇAYKUR’un günlük alım kapasitesinin sınırlı olması, üreticileri özel sektöre yönlendiriyor. Özel sektör ise fiyatları düşürerek ve ödeme vadelerini uzatarak üreticilere büyük maddi kayıplar yaşatıyor.
Özel sektörün alım fiyatlarını 25 TL’ye kadar düşürmesine ve ödeme vadelerini uzatmasına tepki gösteren Çay Üreticileri Yardımlaşma ve Dayanışma Derneği (ÇAYÜDAD) Başkanı Mustafa Mavi, duruma müdahale edilmesi için yetkililere çağrıda bulundu. Mavi, Rize Ticaret Borsası Başkanı Mehmet Erdoğan ve AK Parti Rize İl Başkanı Yılmaz Katmer’e seslenerek, özel sektörün fiyatlarını taban seviyesine çekmesi için harekete geçmelerini istedi.
“Üreticinin Emeği Çalınıyor”
Mavi, yaptığı açıklamada, özel sektörün fırsatçılık yaptığını ve bu durumun hem üreticiyi hem de ÇAYKUR’u zor durumda bıraktığını belirtti. ÇAYKUR’un elindeki çayın evsafını kaybettiğini söyleyen Mavi, “Bugün ÇAYKUR’un elindeki 15 bin ton çay, son evsafa uygun halde değildir. Bunun da sebebi yanlış politikalardır.” dedi.
“Devletin Gücünü Gösterin”
Yetkililere seslenen Mavi, özel sektörün fiyatları düşürmesine karşı yaptırımlar uygulanmasını talep ederek, “Sayın Mehmet Erdoğan ve Sayın Yılmaz Katmer’e sesleniyorum. Lütfen özel sektörü toplayın ve fiyatları taban fiyata çeksinler. Bu kriz ortadan kalksın. Üreticinin emeği heba oluyor, devlet ekonomik kayıplar yaşıyor. Gerekirse devletin gücünü gösterin, düşük fiyat uygulayanlara ceza verin.” ifadelerini kullandı.
Üretici Zor Durumda
Mayıs ayının yoğun bir şekilde devam ettiğini belirten Mavi, “ÇAYKUR’un mübayaa kapasitesi 18 bin tonu aşınca ara vermek zorunda kaldı. Üreticiler, özel sektörün düşük fiyatları nedeniyle ÇAYKUR yerine özel sektöre yönelmek zorunda kalıyor. Bu da sistemin tıkanmasına yol açıyor.” dedi.